Ürün Karbon Ayak İzi Hesaplama Eğitimi
Uzmanımıza Sorun Yükümlülüğünüzü ve kapsamınızı birlikte netleştirelim.
Genel Bakış
Ürün bazlı hesaplama kurumsal envanterden nasıl ayrılır?
Ürün karbon ayak izi, bir ürünün veya hizmetin ham maddesinin doğadan çıkarılmasından başlayarak üretim, dağıtım, kullanım ve ömrünü tamamladıktan sonra bertaraf edilmesi veya geri dönüştürülmesine kadar geçen tüm süreçlerde (yaşam döngüsü boyunca) doğrudan veya dolaylı olarak atmosfere salınan ve atmosferden uzaklaştırılan sera gazı emisyonlarının toplam miktarıdır. Bu emisyonlar küresel ısınmaya ve iklim değişikliğine neden olan sera etkisine katkıda bulunur ve genellikle karbondioksit eşdeğeri (CO2eq) cinsinden ifade edilir.
ISO 14067 Ürün Karbon Ayak İzi Standardı
ISO 14067, bir ürünün yaşam döngüsü boyunca ortaya çıkan sera gazı emisyonlarının hesaplanması ve raporlanmasına yönelik metodolojik çerçeveyi belirleyen uluslararası bir standarttır. Standart; ürünlerin hammadde temini, üretim, taşıma, kullanım ve kullanım sonu aşamalarını kapsayan yaşam döngüsü yaklaşımını esas alarak, ilgili faaliyetlerden kaynaklanan sera gazı emisyonlarının karbondioksit eşdeğeri (CO₂e) cinsinden hesaplanmasını amaçlamaktadır.

ISO 14067 standardı, ürün karbon ayak izi çalışmalarının bilimsel, tutarlı ve karşılaştırılabilir bir yöntemle gerçekleştirilmesini sağlayarak kurumların ürün bazlı emisyonlarını ölçmesine, yüksek emisyon yoğunluğuna sahip süreçleri belirlemesine ve karbon azaltım stratejileri geliştirmesine katkı sağlar. Bu sayede kuruluşlar, ürünlerinin iklim değişikliği üzerindeki etkisini daha şeffaf bir şekilde ortaya koyabilir ve sürdürülebilir üretim yaklaşımlarını destekleyen veri temelli kararlar alabilir.
Standart, ürün karbon ayak izi hesaplamalarının yaşam döngüsü değerlendirmesi (Life Cycle Assessment – LCA) prensiplerine uygun şekilde yürütülmesini öngörmekte olup, metodolojik altyapısını ISO 14040 ve ISO 14044 yaşam döngüsü değerlendirmesi standartlarından almaktadır. Bu yönüyle ISO 14067, ürün bazlı sera gazı emisyonlarının belirlenmesi, raporlanması ve doğrulanabilir şekilde sunulması için uluslararası düzeyde kabul gören önemli bir referans niteliği taşımaktadır.
ISO 14067 Ürün Karbon Ayak İzi Nasıl Hesaplanır?
ISO 14067 standardına göre ürün karbon ayak izi hesaplaması, bir ürün veya hizmetin hammaddeden bertaraf aşamasına kadar uzanan yaşam döngüsü boyunca ortaya çıkan sera gazı emisyonlarının belirlenmesini amaçlayan bilimsel bir değerlendirme sürecidir. ISO 14067 kapsamında ürün karbon ayak izi hesaplama süreci, dört temel aşamadan oluşmaktadır.
1. Hedef ve Kapsam Tanımı
Bu aşamada çalışmanın amacı, kapsamı ve sistem sınırları belirlenir. Hesaplamanın temelini oluşturan fonksiyonel birim tanımlanır (örneğin 1 kg ürün veya 1 litre süt). Ayrıca analizin kapsayacağı yaşam döngüsü aşamaları belirlenir. Bu kapsam; beşikten mezara (cradle-to-grave), beşikten kapıya (cradle-to-gate) veya kapıdan kapıya (gate-to-gate) yaklaşımlarından biriyle tanımlanabilir.
2. Yaşam Döngüsü Envanter Analizi (Life Cycle Inventory – LCI)
Bu aşamada ürünün yaşam döngüsünde yer alan süreçlere ilişkin girdi ve çıktı verileri toplanır. Hammadde üretimi ve işlenmesi, enerji tüketimi (elektrik, doğalgaz vb.), lojistik ve taşıma faaliyetleri ile üretim süreçlerinde oluşan emisyonlar ve atık yönetimi gibi sera gazı oluşumuna neden olan faaliyetler değerlendirilir.
3. Etki Değerlendirmesi (Life Cycle Impact Assessment – LCIA)
Toplanan veriler bu aşamada hesaplanarak anlamlı çevresel çıktılara dönüştürülür. Karbondioksit (CO₂), metan (CH₄), diazot monoksit (N₂O) ve florlu gazlar gibi sera gazları dikkate alınır ve her biri IPCC tarafından belirlenen GWP katsayıları kullanılarak CO₂ eşdeğeri (CO₂e) cinsine dönüştürülür. Temel hesaplama yaklaşımı, faaliyet verilerinin ilgili emisyon faktörleri ile çarpılması esasına dayanır.
4. Yorumlama ve Raporlama
Son aşamada elde edilen sonuçlar analiz edilerek değerlendirilir. Çalışmanın çıktıları, ISO 14067 standardına uygun biçimde şeffaf ve izlenebilir bir rapor halinde sunulur.
ISO 14067 Ürün Karbon Ayak İzi Eğitimi
CarbonCount olarak kurumlara yönelik sunduğumuz ISO 14067 Ürün Karbon Ayak İzi Hesaplama Eğitimi, bir ürün veya hizmetin yaşam döngüsü boyunca oluşan sera gazı emisyonlarının uluslararası standartlara uygun şekilde hesaplanması ve raporlanması konusunda katılımcılara teknik yetkinlik kazandırmayı amaçlamaktadır. Eğitim içeriği ISO 14067 uluslararası standardına uyumlu olarak hazırlanmıştır.
Eğitim kapsamında katılımcılara; ürün sistem sınırlarının ve fonksiyonel birimlerin belirlenmesi, yaşam döngüsü verilerinin toplanması, emisyonların CO₂ eşdeğeri (CO₂e) cinsinden hesaplanması ve sonuçların standartlara uygun biçimde raporlanması süreçleri aktarılmaktadır.
Bu eğitim sayesinde kurumlar, ürün bazlı sera gazı emisyonlarını bilimsel yöntemlerle analiz edebilir, yüksek emisyonlu süreçleri belirleyebilir ve uluslararası ticaret ile sürdürülebilirlik raporlaması süreçlerine daha güçlü bir şekilde hazırlanabilir.
- Ürün Karbon Ayak İzi Hesaplama Eğitimi İçeriği
- Ürün Karbon Ayak İzi Kavramı ve Temel Yaklaşımlar
ISO 14067 standardının amacı, kapsamı ve ürün karbon ayak izi hesaplama sürecindeki temel prensipler
Fonksiyonel birimin belirlenmesi, sistem sınırlarının tanımlanması (beşikten mezara, beşikten kapıya vb.) ve çalışma kapsamının oluşturulması
Hammadde, enerji tüketimi, lojistik faaliyetleri ve üretim süreçlerine ilişkin verilerin toplanması
Sera gazı emisyonlarının CO₂ eşdeğeri (CO₂e) cinsinden hesaplanması.
Hesaplama sonuçlarının değerlendirilmesi, emisyon yoğun süreçlerin belirlenmesi ve ISO 14067 standardına uygun rapor hazırlanması
Katılımcıların hesaplama metodolojisini uygulamalı olarak öğrenmesini sağlayan örnek vaka çalışmaları.
Eğitime Kimler Katılmalıdır?
Ürün karbon ayak izi hesaplama çalışmaları, bir ürünün yaşam döngüsü boyunca gerçekleşen farklı faaliyetlere ilişkin verileri kapsadığı için kurum içinde çeşitli birimlerin katkısını gerektirir. Bu nedenle üretim süreçleri, enerji kullanımı, hammadde temini, lojistik faaliyetleri ve sürdürülebilirlik yönetimi ile ilgili çalışmalarda görev alan çalışanların eğitime dahil edilmesi önerilmektedir.
Farklı birimlerden katılım sağlanması, veri toplama ve hesaplama süreçlerinin daha sağlıklı yürütülmesine ve karbon azaltım stratejilerinin kurum genelinde etkin şekilde uygulanmasına katkı sağlar.
Eğitim ile Kazanacağınız Avantajlar
Ürün karbon ayak izi hesaplama eğitimine katılmak, kurumların ürün bazlı sera gazı emisyonlarını uluslararası standartlara uygun şekilde ölçmesini ve yönetmesini sağlar. Eğitim sayesinde kuruluşlar, ürünlerinin yaşam döngüsü boyunca oluşan emisyonları daha doğru analiz edebilir ve sürdürülebilir üretim stratejilerini güçlendirebilir.
Bu eğitimin sağladığı başlıca avantajlar şunlardır:
Uluslararası standartlara uyum: ISO 14067 gibi uluslararası metodolojilere uygun ürün karbon ayak izi hesaplama ve raporlama yetkinliği kazanılır.
Karbon yönetimi: Kurum içinde ürün bazlı emisyonların ölçülmesi ve yönetilmesine yönelik teknik bilgi ve farkındalık artar.
Emisyon azaltım fırsatlarının belirlenmesi: Üretim süreçlerindeki yüksek emisyonlu aşamalar tespit edilerek iyileştirme potansiyelleri ortaya konur.
Şeffaf ve güvenilir raporlama: Ürünlerin çevresel performansına ilişkin veriler bilimsel temellere dayalı olarak raporlanabilir.
Uluslararası ticarete hazırlık: Karbon raporlama gereklilikleri ve sürdürülebilirlik beklentileri doğrultusunda kurumların rekabet gücü desteklenir.
CarbonCount tarafından sunulan bu eğitime katılarak şirketinizin ürün karbon ayak izi hesaplama yetkinliğini geliştirebilir, sürdürülebilirlik stratejinizi güçlendirebilir ve ISO 14067 gibi uluslararası standartlara uygun karbon yönetimi süreçlerini etkin şekilde uygulayabilirsiniz.
Kapsam
Eğitim içeriği
ISO 14067 metodolojisini adım adım, katılımcıların kendi ürünleri üzerinden uygulayarak işliyoruz.
-
1. Aşama
Hedef ve Kapsam Tanımı
Çalışmanın amacı, fonksiyonel birim ve sistem sınırları belirlenir. Beşikten kapıya ve beşikten mezara yaklaşımları karşılaştırılır. -
2. Aşama
Envanter ve Etki Değerlendirmesi
Yaşam döngüsü envanteri (LCI) oluşturulur, veriler toplanır. Etki değerlendirmesi (LCIA) ile emisyon faktörleri uygulanır. -
3. Aşama
Yorumlama ve Raporlama
Sonuçlar aşama bazında yorumlanır, sıcak noktalar belirlenir. Raporlama formatı ve EPD ile ilişkisi ele alınır.
Kazanımlar
Eğitimin kazandırdıkları
Müşteri taleplerine hızlı yanıt
Alıcıdan gelen ürün karbon verisi talebi, dış destek beklemeden kurum içinde karşılanabilir.
Metodolojik doğruluk
Fonksiyonel birim ve sistem sınırı hataları en sık yapılan yanlışlardır; eğitim bunları önler.
EPD hazırlığı
Çevresel Ürün Beyanı sürecine giren firmalar için gerekli teknik altyapı kurum içinde oluşur.
Ürün geliştirmeye katkı
Ar-Ge ve tasarım ekipleri, malzeme seçiminin karbon etkisini kendileri değerlendirebilir.
CBAM veri disiplini
Ürün bazlı hesaplama alışkanlığı, SKDM gömülü emisyon çalışmasının temelini oluşturur.
Tedarikçi diyaloğu
Tedarikçilerden hangi verinin neden istendiği netleştiğinde veri toplama süreci hızlanır.
Eğitim ISO 14067 ile ISO 14040/14044 yaşam döngüsü standartları çerçevesinde yürütülür. Katılımcıların kendi ürün verileriyle çalışması önerilir.
Bilgi Kaynakları
Ürün karbonu ve EPD gündemi
PPWR’de Eşik Değerler: Türk İhracatçılar İçin Kritik Limitler ve Takvim
Dijital Ürün Pasaportu (DPP) Nedir? DPP Kayıt Sistemi Nasıl Çalışıyor?
CBAM’de Dönüm Noktası: 1 Ocak 2026 Neden Önemli?
Sektörel ürün kategori kurallarını ve EPD gelişmelerini takip ediyoruz. Analizler için Bilgi Kaynakları bölümüne göz atın.